Inspiratie

Toen Marissa Mayer vorig jaar zomer de overstap van Google naar Yahoo! maakte, vroeg ik me vooral af of zij voor haar nieuwe werkgever net zo belangrijk zou kunnen worden als ze was voor Google. Ze zou tenslotte miljoenen gaan verdienen. Als buitenstaander kun je uiteraard nooit goed inschatten wat er allemaal speelt bij zo'n bedrijf, maar het nieuws dat ik in de eerste zes maanden na haar aanstelling las overtuigde me niet meteen. Er kwam meer nadruk op mobiel te liggen (er werd eindelijk een redelijke app gelanceerd en Summly werd gekocht) maar Mayer viel vooral op door haar beleid t.a.v. thuiswerkers. Interessante ontwikkelingen, dat zeker, maar ook niet meer dan dat.

Maar nu lijkt ze door te gaan pakken. Tumblr werd ingelijfd voor 1,1 miljard dollar en het oude paradepaardje Flickr kreeg een redesign dat ertoe doet (de meningen zijn -zoals het hoort- sterk verdeeld) met als opmerkelijk extraatje dat alle gebruikers 1 Terabyte gratis opslag krijgen. Van online discussies leerde ik dat lang niet iedereen daarvan onder de indruk is, maar ik ben dat wel. Het is een mijlpaal in de evolutie van het uitdijende digitale universum.

De grote vraag is natuurlijk of de nieuwe koers Yahoo! weer op de online kaart zal zetten. Daar valt m.i. nog niet veel over te zeggen omdat het succes van té veel factoren afhankelijk is. Ik zet altijd vraagtekens bij het aanwenden van dit soort geldbedragen om doelen te bereiken, maar ik houd tegelijkertijd in het achterhoofd dat soms wel degelijk slim is. Google betaalde ooit 1,65 miljard dollar voor YouTube. Dat vond ik aanvankelijk belachelijk veel. Daar denk ik nu heel anders over.

Feit is dat Yahoo! nu in ieder geval weer bij miljoenen over de tong gaat. Het is de wet van de grote getallen.    Ik ben daar zelf ook gevoelig voor. Het is niet dat ik nu opeens weer een fanatiek gebruiker zal worden van Flickr, maar ik vind dat besef van het hebben van alternatieven gewoon zo interessant. Ik bedoel: ik heb nu meer opslagruimte in 'de cloud' dan ik thuis aan harde schijven heb. Bij Google, bij Copy, bij Dropbox, op Skydrive van Microsoft. 15 gieg hier, 10 gieg daar. En het mooie is: minstens 98% daarvan is onbenut. Gekkenhuis.

Gerelateerd:
Hoe Yahoo Flickr de das omdeed
Microsoft biedt 45 miljard voor Yahoo!
Een oude liefde in het opgelapte hart
Cool librarians. Yahoooooooooo.......

@

Toen we vorig jaar naar Sicilië vertrokken wist ik nog niet zo gek veel van het eiland en de cultuur. Om een of andere reden vind ik het prettig om me niet al te goed in te lezen, als ik naar een mij onbekende bestemming ga. Dan weet ik tenminste zeker dat ik verrast zal worden, en dat ik niet de behoefte zal voelen om als een toeristische idioot allerlei hoogtepunten uit reisgidsen aan te doen. Ik laat me tijdens vakanties liever leiden door lokale ingevingen en door dat wat we ter plekke aantreffen.

Dit jaar gaan we naar Corsica. Van dat eiland weet ik zo mogelijk nog minder dan vorig jaar mei van Sicilië. Ook deze keer had ik geen inleesplannen, maar toen ik op Disinfo.com stuitte op het artikel The Mazzeri Dream Hunters Of Corsica, kon ik het niet laten om meer te lezen over deze dromenjagers. Ik heb nu eenmaal een zwak voor mythologie en alles wat daarmee samenhangt.

En oh, wat is het heerlijk duister allemaal. Het is voer voor een een sinistere film. Een oud artikel op de site van NRC, Op Corsica wenkt de dood, gaat er uitgebreid op in. Fascinerende materie, als je het mij vraagt. En passant friste ik ook nog even het geheugen over Nimfen en Satyrs op, alleen omdat ik de naam Corsica ook tegenkwam in die context. Heerlijk! Ik zie die wezens, die 'instinct boven rede lieten gaan, anarchie boven orde, extase boven ascese, en overvloed boven matigheid', al jagen op die bevallige meisjes, dwars door de dalen van Corsica.

Maar hoe die dalen eruit zien ga ik dus mooi niet opzoeken. Die ga ik met eigen ogen zien. De mythologie volgt dan vanzelf.

@

Afbeelding Artemisia Gentileschi: De Nimf Corsica en de Satyr, 1640

Twee weken geleden sprak ik telefonisch met Sebastiaan ter Burg, de nieuwe projectleider culturele samenwerking bij Wikimedia Nederland. We spraken onder meer over het project Wiki loves bieb en over de Wikiwerkplaatsen van Bibliotheekhuis Limburg, en boomden vervolgens over samenwerkingsmogelijkheden rondom Fablabs en initiatieven elders in Nederland. Sebastiaan vertelde me toen ook over de plannen van de Koninklijke Bibliotheek en het Nationaal Archief: die organisaties willen gaan werken met een 'Wikipediaan in residentie'. Dat nieuws werd een week later ook door de organisaties zelf naar buiten gebracht. Een passage uit het persbericht:

Een belangrijke speler in deze samenwerking is de ‘Wikipedian in Residence’, die de verbinding legt tussen de waardevolle  collecties van de KB en het NA en hergebruik van deze content op Wikipedia, Wikimedia Commons en Wikisource. De Wikipedian is actief in projecten en evenementen die de samenwerking tussen KB,  NA en Wiki-gemeenschap moeten uitbouwen en versterken. De werving van een ervaren Wikipedian start eind mei en hij/zij zal voor ongeveer negen maanden ‘in huis’ bij de KB en het NA komen. 

Dat ik dit prachtig nieuws vind zal niemand verbazen. Ik heb de afgelopen jaren tot vervelens toe gepleit voor samenwerking tussen de online encyclopedie en erfgoedinstellingen. Ik weigerde te begrijpen waarom initiatieven op dat gebied uitbleven. Maar nu valt het kwartje opeens. Ook hier geldt waarschijnlijk die ongeschreven wet dat innovatie en veranderingen ongeveer vijf jaar nodig hebben, voordat ze worden opgepikt door (grotere) organisaties.

Maar wat maakt het ook eigenlijk uit? Twee toonaangevende instituten gaan nu het goede voorbeeld geven, dat is wat telt. Op 8 juni organiseren KB en NA, in samenwerking met Wikimedia Nederland - een gezamenlijk 'achter de schermen evenement' voor Wikipedianen. Ik hoop oprecht dat het vruchten zal afwerpen.

Wie op zoek is naar meer achtergrondinformatie kan terecht op de speciale pagina op Wikimedia Outreach. Daar vind je onder meer links naar de bijdrage The British Museum and Me en naar impressies uit het digitale periodiek The Signpost.

Gerelateerd:
Bibliotheken op Wikipedia en wiki's: een pleidooi
Het project Wiki loves bieb
Wikipedia, deel 414: we komen als geroepen
Zijn Bibliothecarissen net zo gestoord als Wikipedianen?

@

Afbeelding Het vergaren van Kennis van Pieter Jalhea Furnius, 1570: RijksStudio Rijksmuseum

Over anderhalve maand houdt Google Reader op te bestaan. De grote vraag is wat ik straks als alternatief zal gaan gebruiken (ook voor Newsify, dat ik als verlengstuk van Reader intensief gebruik ik op m'n mobiel).

Tot vandaag zette ik mijn geld op Feedly, met het ouwe trouwe Netvibes als interessante runner-up, maar nu ik kennis heb gemaakt met CommaFeed slaat de twijfel toe. Commafeed is momenteel alleen in een webversie beschikbaar maar oogt inderdaad prettig sober en eenvoudig. De import van feeds uit Reader verliep razendsnel en probleemloos. De tool is ook nog eens open source, wat de kans op latere addertjes onder het gras een stuk kleiner maakt. Misschien kan Newsify een koppeling leggen naar deze nieuwkomer, dan ben ik overal vanaf.

Meer informatie op The Digital Reader.

Gerelateerd:
Google stopt met Reader. Feedly komt met alternatief
Afscheid van een favoriet: dag Netvibes

@

Zonder beelden vond ik This is water ook al prachtig (zie de bijdrage van vier maanden geleden) maar mét lijken de woorden nog krachtiger te worden. Weet jij nog wat water is?

@

Attendering: Kranten zijn vissen die vergeten wat water is

Dat niet iedereen gecharmeerd is van Gary Vaynerchuk (die van 'de ROI van je moeder') staat wel vast. Zelfs zijn vrienden bekritiseren zijn manier van werken soms. Die kritiek is begrijpelijk want Vaynerchuk is er een in de categorie luidruchtig. Soms is hij behoorlijk 'over the top' bovendien. Toch kan ik zijn publicaties en werk met vlagen wel waarderen. Zijn soms grove gedrag is namelijk onderdeel van zijn verhaal. Dat is hoe hij 'zijn shit' verkoopt. Hij komt gewoon weg met een onderschrift als About to rip their faces off, bij een foto van een zaal die hij gaat toespreken.

Vaynerchuk heeft ook humor. Zo vroeg hij gisteren op Twitter of iemand iets nodig had. Een voor hem onbekende lolbroek zei dat hij wel eieren kon gebruiken. Vaynerchuk vroeg zijn adres en verdomd: 1 uur later ging zijn deurbel. Je kunt dat beschouwen als een trucje maar ik vind het klasse. En humor.

Daar komt bij dat deze man ook gewoon al jaren keihard werkt. Hij schreeuwt dat net iets te hard van de daken misschien, maar uiteindelijk is dat het wat hem succes bracht. Dat vergeten veel mensen. Daarom kan het geen kwaad dat hij erop blijft hameren.

Als ondernemer is Vaynerchuk ook leerzaam. Kijk bijvoorbeeld eens naar het superieure simplisme van zijn website Vaynermedia. Die heeft eigenlijk maar één werkende link. Vraag me niet waarom, maar ik vind dat geweldig. Het klikken op die link vond ik ook interessant. Ik bekeek een paar van de vacatures die ik daar aantrof en dacht alleen maar: "Ja, zo doe je dat!" Een simpel formulier naast de tekst van de vacature, zodat je niet hoeft te klooien met mails of brieven. Prima. En dan gewoon even vragen hoe de kandidaat sociale media zou uitleggen aan opa of oma, in drie zinnen. En dan die functie-eisen van bijvoorbeeld een 'Micro-Content Producer', die zijn toch prachtig?

Who are you?
Creative, comforted by the numbers, and centered in an unwillingness to maintain the status quo.  We look for folks that are “good at the internet”.

Nou ja, kijk zelf maar eens.

@

Ik ben altijd dol geweest op de kracht van (browser-) extensies en schreef er tot anderhalf jaar geleden dan ook regelmatig over. Dat ik daar opeens mee stopte hing samen met mijn eigen gebruik. Ik merkte dat het gebruik van té veel extensies de stabiliteit van Chrome niet ten goede komt en besloot de meeste daarom uit te schakelen of zelfs helemaal te verwijderen. Nieuwe probeerde ik nog maar zelden uit.

Deze week maakte ik echter toch maar weer eens een uitzondering, en wel voor ScrewAds. Op het bestaan van die extensie werd ik geattendeerd door Rolf Bosboom, in een reactie op mijn opmerking over irritante reclames (pre-rolls) in YouTube. Ik kon me bijna niet voorstellen dat ScrewAds de claim (dat het alle reclames in YouTube uitschakelt) waar kan maken, maar sinds ik de extensie gebruik heb ik geen reclame meer gezien. Reden genoeg om vandaag ook de verbeterde versie te installeren.

Hoe lang Google deze extensie zal toestaan durf ik niet te zeggen. Het bedrijf verdient inmiddels veel geld aan de advertenties en wil dat uiteraard graag zo houden. Dat bleek gisteren nog, in de kwestie rondom de YouTube-app van Microsoft en het zal ongetwijfeld ook een issue zijn als YouTube op termijn wordt geïntegreerd in de kersverse streaming muziekdienst van Google.

Toch sluit ik ook niet uit dat Google Screwadds nog een tijdje oogluikend toestaat. Het bedrijf weet best dat veel mensen zich mateloos ergeren aan pre-rolls. Met de advertenties die je weg kon klikken viel nog wel te leven, maar als je spotjes door je strot krijgt geduwd kun je net zo goed de televisie aanzetten. Dan donder je in de meeste gevallen gewoon op. Dat begrijpt Google vast wel. Maar er moet niet te veel aandacht voor komen natuurlijk. In die zin is iedere blogpost (ook deze) er misschien wel een te veel. Daar zagen we eerder  deze week weer een mooi voorbeeld van bij de Duitse uitgevers die bezoekers opriepen advertenties op websites niet te blokkeren, omdat het zou leiden tot inkomstenderving. Het resultaat? Een forse toename in het aantal downloads van adblockers.

Daar hebben we het Streisandeffect weer :-)

@

Wow! Alex Chacón reed met zijn motor in 500 dagen van Texas naar de zuidpunt van Argentinië en vervolgens naar Alaska. Hij vatte zijn trip samen in een filmpje van ruim 9 minuten, dat je betovert en opzuigt. Wat een trip!

Gerelateerd: 
Bobs tocht
Als er geen weg meer is: het Gat van Darién

@

Dat Google per 1 juli 2013 stopt met het aanbieden van Google Reader heeft ook gevolgen voor de verzamelfeeds van het project NLBiblioblogs, dat vijf jaar geleden werd gestart door Wouter en Dymphie. Kort gezegd komt het erop neer dat in die verzamelfeeds alle berichten van weblogs van bibliotheken en bibliotheekmedewerkers werden en worden gebundeld tot een enkele informatiestroom, op basis van een verzameling in Google Reader. Die feed zal dus straks ook niet meer werken. Daarom besloot ik vorige week, na overleg met Dymphie en Raymond, om een paar alternatieven te bekijken en tegelijkertijd de verzameling te actualiseren.

Na het exporteren en importeren van het xml-bestand leerde ik dat de collectie bijna 340 feeds bevatte. Na het verwijderen van alle weblogs die langer dan drie maanden niets hebben gepubliceerd bleven er uiteindelijk slechts 87 over (zowel bibliotheken als medewerkers). In de afgelopen 2,3 jaar heeft dus ongeveer 2/3 van de biblioblogosphere er de brui aan gegeven!

Omdat ik veel van die weblogs volg of ooit volgde wist ik in grote lijnen wel wie er nog wél actief zijn, maar bij het doorploegen van de lijst met namen kon ik vlaagjes weemoed soms niet onderdrukken. Er zijn tientallen mensen met wie ik in de hoogtijdagen van de biblioblogs regelmatig contact had, maar die ik nu nooit meer hoor of zie. Van zo'n constatering (geen verwijt) word ik toch een beetje week. Aan de andere kant: zo gaan die dingen nu eenmaal. Het zou gekker zijn als alles altijd bij het oude zou blijven. Van dat verschijnsel hebben we op een andere schaal al meer dan genoeg last, tenslotte.

Maar interessant is het wel. Mijn gevoel zegt me namelijk ook dat lang niet iedereen is overgestapt naar andere platformen. Je leest nogal eens dat 'alles zich nu op Facebook, Twitter, Instagram of Tumblr afspeelt' wat in zekere zin ook wel klopt, maar wat niet betekent dat alle bloggers van weleer daar nu ook zijn te vinden, dat is althans niet mijn indruk.

Je zou een mooie serie interviews aan kunnen wijden aan het verschil tussen 2009 en 2013 en aan de vraag wat iedereen is gaan doen...en waarom. Misschien doe ik dat ooit nog wel eens, wie weet. Ik zou dan vooral willen weten of er veel gemene delers zijn en in hoeverre de ontwikkelingen samenhangen met trends op het web en in de bibliotheek. Want afgezien van het feit dat er ongetwijfeld mensen zijn die het bloggen gewoon beu waren, er geen heil (meer) in zagen enz., zijn er natuurlijk ook nog andere verhalen. Die van de bezuinigingen bijvoorbeeld, of die van de dwarsliggende werkgevers. Ik hoorde laatst dat er ook bloggers zijn die expliciet het verzoek kregen niets kritisch meer te publiceren. Ik heb daar nog geen hoor en wederhoor op toegepast, maar van zulke berichten knap ik niet op.

Ik hoopte ooit dat de mogelijkheden van het web op termijn zouden leiden tot meer openheid en transparantie maar zie in sommige sectoren juist het tegenovergestelde gebeuren, ook in de onze. Je hebt maar genoegen te nemen met paleizen met afgesloten tuinen, met paleizen die wemelen van de achterkamertjes, waarin alleen nog ruimte is voor geregisseerde hofnarren en troubadours. Dat is blijkbaar de gewenste status quo.

Maar zou het ook tekenend zijn voor de manier waarop tegen internet als zodanig wordt aangekeken? Dat is misschien nog wel de meest interessante vraag.

Update: Jeroen de Boer is een poll over dit onderwerp begonnen op zijn weblog. Heb je ooit geblogd maar ben je ook gestopt? Beantwoord dan de vragen, als je tijd en zin hebt!

Gerelateerd:
De staat van de biblioblogosphere 2009
Waarom ik blijf bloggen
Gevonden worden door de media...door te bloggen
De oogst van vier jaar 23 Dingen, een interview met Rob Coers

@

Afbeelding

Een paar weken geleden stuurde Stephan ten Kate me een mailtje met de vraag of ik belangstelling had voor een gratis exemplaar van zijn boek Slimmer online werken in 60 minuten. Hij vroeg niet om een bespreking of een andere tegenprestatie, het was gewoon een vrijblijvende vraag. Ik mocht kiezen tussen de papieren en de digitale versie. Ik schreef al eens eerder waarom ik blij word van zulke mailtjes. Natuurlijk had ik belangstelling! En zoals het de webadept betaamt koos ik voor de gedrukte variant, da's nogal wiedes (oud-Nederlandsch voor 'je weet zelf'), bijna net zo wiedes als het feit dat ik er dan ook aandacht aan besteed.

Je kunt Slimmer online werken zien als een boekje in zakformaat, dat je in 140 pagina's meeneemt langs een reeks tools en methodes om digitaal werken eenvoudiger en overzichtelijker te maken. In een recensie op Frankwatching (waar Stephan ook voor schrijft) lees je daar meer over. Aan die bespreking heb ik inhoudelijk niet zo gek veel toe te voegen. Net als Ellen de Lange-Ros ken en gebruik ik het gros van de apps en hulpmiddelen die Stephan in zijn boek bespreekt. Zoals hij informatiestress te lijf gaat, doe ik dat in grote lijnen ook. Dat geldt ook de dingen die hij zegt over online agenda- en mailbeheer, het gebruik van RSS, apps als Pocket,  Hangouts, en het beheer van sociale media. De eerlijkheid gebiedt mij dus te zeggen (zonder blasé te willen klinken) dat ik zelf niet heel veel heb geleerd van deze uitgave.

Desondanks vind ik het boekje een aanbeveling waard. Ik hoor nog maar al te vaak van mensen (zowel recreatieve gebruikers als professionals) dat zij veel hulpmiddelen helemaal niet kennen, laat staan gebruiken. Dat heeft niet zelden ook te maken met een valse start: menigeen heeft de basis niet goed op orde en raakt verstrikt in de informatieovervloed. Als daar sprake van is verloopt 'het voortbouwen op' doorgaans ook niet meer zo soepel. Een bijkomend probleem is dat veel mensen maar beperkt tijd willen steken in het onder de knie krijgen van het hele gebeuren. Er gaat immers al zoveel tijd verloren aan al die mails, apps en wat dies meer zij.

Welnu, juist voor die mensen kan Slimmer online werken heel handig zijn. Het boekje vertelt in grote lijnen wat ik geïnteresseerden ook zou vertellen, en doet dat overzichtelijk en in begrijpelijke taal. En dat zeg ik niet om Stephan een plezier te doen. Ik meen het.

Kate, Stephan ten. 2013. Slimmer online werken in 60 minuten. Zaltbommel: Haystack.

@

Foto: Stephan ten Kate, met boek.

Soms mopper ik op Google. Als het bedrijf stopt met een dienst die ik waardeer, bijvoorbeeld, of als ik word geconfronteerd met reclamespotjes op YouTube die ik niet weg kan klikken (die nare pre-rolls). Dat gemopper staat echter niet in verhouding tot mijn tevredenheid over alle Googlediensten die ik gebruik. Neem nu Gmail. Vandaag leerde ik dat ik die dienst inmiddels ruim 6 jaar gebruik. Aanvankelijk was ik niet eens zo gecharmeerd van het platform maar desondanks ging ik het steeds vaker gebruiken, in combinatie met diensten als Blogger, YouTube, Hangouts en Google+. Inmiddels weet ik niet meer beter en heb ik handvol accounts in gebruik. Als ik het me goed herinner heb ik in al die tijd twee keer meegemaakt dat de dienst niet beschikbaar was. Dat kan ik van alle andere mailprogramma's die ik ooit gebruikte niet beweren.

Toch ben ik nog altijd op mijn hoede. Google geeft enorm veel weg maar wil daar natuurlijk ook veel voor terug. Het draait allemaal om de advertenties. Geld is vrijwel altijd het uitgangspunt. Dat geldt zelfs voor een investering als Google Fiber. Daarom stel ik mezelf, ondanks al mijn gemakzucht, nog regelmatig de vraag hoe afhankelijk ik ben van Google, hoe 'verslaafd' ik ben aan al die diensten. Mijn conclusie is: behoorlijk verslaafd. Dat ik daar niets aan doe heeft alles te maken met de wetenschap dat er alternatieven en ontsnappingsroutes zijn. Als Google ooit stopt met Blogger kan ik de inhoud nog altijd importeren in bijvoorbeeld Wordpress. Er bestaat ook zoiets als Google Takeout, een dienst waarmee je een groot deel van je data bij Google veilig kunt stellen.

Misschien ben ik té laks en onvoorzichtig, maar vooralsnog winnen het gebruiksgemak en de kwaliteit van Googles diensten het van mijn zorgen over 'zelf het product' zijn. Het is niet anders. Het zou me niets verbazen als ik deze diensten over zes jaar nog steeds gebruik.

Gerelateerd:
Vertrouwen op Google
Gaat Google ooit geld vragen voor diensten?
Features, not products: Google vreest verdwalen gebruikers maar blijft dienstenpakket uitbreiden
Een klant van dienst zijn met Google Transliteratie

@

Het verhaal in de vorige posting, over het hergebruik van oude krantenknipsels op Middelburg Dronk, laat me uiteraard niet zomaar los. Die bijdrage werd goed gelezen en door tientallen mensen gedeeld op Twitter. Het berichtje op de Facebookpagina van het project ging zo mogelijk nog wat harder. Alleen al op de pagina zelf werd het meer dan 5000 keer bekeken en kreeg het 86 reacties. Het bericht werd bovendien 16 keer gedeeld en kon elders ook weer op reacties rekenen. Omroep Zeeland besteedde er ook aandacht aan. Een dag later werden zowel ik als de PZC geinterviewd. Het verslag daarvan werd gisteravond uitgezonden.

Ik ben natuurlijk blij met alle sympathie voor Middelburg Dronk en vergelijkbare projecten, maar het moet me nog wel van het hart dat het mij om veel meer is te doen dan die kwestie op zich. Eigenlijk is dit een case die in veel opzichten raakt aan de onderwerpen waarover ik de afgelopen jaren heb geschreven, van copyright tot open access, van online zichbaarheid/vindbaarheid van informatie tot de duurzaamheid van digitaal cultureel erfgoed. Ik kan melden dat we achter de schermen (lees e-mail) de dialoog met de PZC hebben voortgezet. Dat verloopt tot op heden best constructief. Het is belangrijk om in het achterhoofd te houden dat het besluit voor de nieuwe maatregelen is genomen op het niveau van Wegener, niet op de redactie van de PZC. Het is ook belangrijk om te beseffen dat er bij Wegener van alles aan de hand is. Kijk hier maar eens, of daar (PDF)...

In het kader van de discussie ben ik me ook weer iets meer gaan verdiepen in dit onderwerp. Ik liet me informeren over oude rechtszaken en ik las een paar artikelen over het databankenrecht, dat van toepassing is op de Krantenbank Zeeland. Heel veel kun je daar niet mee, als leek, maar interessant is het allemaal wel. Het zou best kunnen dat er meer openingen zijn dan je als amateur aanvankelijk ziet. Dat er misschien ook meer beren op de weg zijn dan je dacht, kun je echter ook niet uitsluiten. Het is complex.

Ik ben ook nog even in het blogarchief gedoken. Ik had in mijn tijd als medewerker van de Zeeuwse Bibliotheek meer met de Krantenbank te maken dan menigeen beseft. Bij de lancering van de Krantenbank in 2008, was ik slechts zijdelings betrokken, maar het samenwerkingsverband twee jaar later zat wel in mijn takenpakket. Dat geldt ook voor het subsidietraject rondom... de digitalisering van de PZC (die krant werd pas in 2011 opgenomen in de Krantenbank Zeeland).

Het grappige is dat ik met het concept van Middelburg Dronk, naar model van Wikipedia, al veel langer rondliep. In het eerste (niet-gehonoreerde) subsidietraject voor de digitalisering van de PZC speelde het concept van wiki's, het delen van informatie én gebruikersparticipatie, ook door mijn inbreng een hoofdrol. Met dat concept gingen we, samen met o.a. de PZC, de boer op. Ik schreef mee aan de teksten van de aanvraag en citeer hier een paar passages:

De PZC en de Zeeuwse Bibliotheek
De PZC wordt gelezen door een substantieel deel van de Zeeuwse bevolking en mag zich op www.pzc.nl verheugen in een groot aantal dagelijkse bezoekers. Er is echter wel behoefte aan meer verdieping rondom nieuwsitems, vooral aan interactieve thema’s en dossiers die voorzien in gebruikersparticipatie.
De Zeeuwse Bibliotheek (ZB) is de grootste culturele instelling in de provincie en heeft de Zeeuwen ook als belangrijkste doelgroep. Zij beschikt over grote hoeveelheden content die door digitalisering de komende jaren nog verder zal worden uitgebreid. (naast de gedigitaliseerde jaargangen van de PZC en andere Zeeuwse kranten ook de Beeldbank Zeeland en gedigitaliseerd audio- en videomateriaal)
 De bibliotheek wil deze content graag beter profileren en positioneren en heeft behoefte aan meer interactie met de gebruikers ervan. Het bovenstaande was voor beide partijen aanleiding om in 2008 toenadering tot elkaar te zoeken en de mogelijkheden van samenwerking te onderzoeken, om samen sterk te staan voor het Zeeuwse publiek: de Zeeuwse Bibliotheek als informatieleverancier, de PZC  als verdeler en trekker van meer publiek.

Toen ik anderhalve week geleden het artikel 'PZC let op auteursrecht' las, over het nieuwe copyrightbeleid van Wegener, schrok ik. Laat ik het erop houden dat ik meteen dacht aan de reputatie van het ingehuurde bureau (die ik me nog herinner van allerlei ellende uit de blogosphere, een paar jaar geleden) en aan alle krantenknipsels uit de Krantenbank Zeeland, die wij gebruiken op Middelburg Dronk. Dat zijn er duizenden.

Natuurlijk begrijp ik best dat Wegener diefstal wil aanpakken. Er zijn websites die volledig geautomatiseerd nieuws overnemen zonder ooit naar de bron te verwijzen. Daar heb ik ook geen goed woord voor over. Maar dat heeft helemaal niets te maken met wat wij doen op Middelburg Dronk. In onze optiek gaat Middelburg Dronk over duiding van historische artikelen, over het beter (online) zichtbaar en vindbaar maken van cultureel erfgoed; eigenlijk over alles waar de media en instellingen voor cultureel erfgoed zelf nog veel te weinig aan toekomen. Lees 'de casebeschrijving Middelburg Dronk' en je begrijpt waar ik op doel.

In die casebeschrijving kun je ook lezen dat het project juridisch nog niet is dichtgetimmerd. Rechtenkwesties bespraken we al met vele betrokkenen, maar we zagen nog niet direct aanleiding om alles zwart op wit vast te leggen. Betrokken organisaties verwezen regelmatig naar het project en werkten af en toe zelfs met ons samen en ook de regionale media besteedden meerdere malen aandacht aan ons werk. Het mooiste was nog wel dat in een recent artikel over de sluiting van een Middelburgs café werd verwezen naar het lemma op Middelburg Dronk, dat op z'n beurt deels is gebaseerd op het werk van journalisten in het verleden. Toen ik dat zag werd ik gewoon blij. Iets met cirkels die rond zijn.

Hoe dan ook: na de publicatie in de PZC stuurde ik meteen een mail naar de hoofdredactie van de PZC, met daarin de vraag of er voor Middelburg Dronk een uitzondering gemaakt kan worden. Vandaag kreeg ik daar uitsluitsel over. Het schijnt verzoeken te regenen en daarom is besloten dat er géén uitzonderingen worden gemaakt. Het gevolg is dat we alle afbeeldingen van artikelen uit de PZC en voorlopers als de Middelburgsche Courant, van na 1943, zullen moeten verwijderen. Contextualisering bij voormalige cafés als Alassio zal daardoor nagenoeg helemaal verdwijnen. Verhalen storten in, als het ware.

Ik snap dat het slecht gaat met Wegener (Mecom). Ik snap ook dat er maatregelen nodig zijn, als een bedrijf in de etalage staat. Maar dit slaat de plank volledig mis, als je het mij vraagt. Ik baal hier ontzettend van. En dan heb ik het nog niet eens over al het werk dat ik en anderen hier in staken. Dit gaat alleen maar over geld en gebrek aan toekomstvisie. Wegener is bedankt. Dat durfde men een jaar geleden nog 'Digital First' te noemen! Of om met kompaan Rob van Hese te spreken: "Het draait slechts om de poen - zo krijgt het woord #krantenbank een ware Wegenerdimensie".

Gerelateerd:
Digital First: de website van de PZC nu en straks
Het succes van lokaal: van Hart van Vlissingen tot Rondje Goes
De betaalmuren van Rupert Murdoch: de tussenstand
Van Thillo hakt met het verkeerde bijltje
Casebeschrijving Middelburg Dronk, deel 3: sociale media en bronnen
De parallellen tussen de journalistiek en bibliotheken: een interview met Henk Blanken

@

Afbeelding: een krantenknipsel uit de Vlissingsche Courant van 1937, in de Krantenbank Zeeland van de Zeeuwse Bibliotheek. Artikelen, ouder dan 70 jaar, mag je zowaar gebruiken.

Onlangs werd de Digital Public Library of America (DPLA) gelanceerd, het Amerikaanse equivalent van ons eigen Europeana. Ik schreef er een artikel over voor Bibliotheekblad: De open belofte van de Digital Public Library of America.

@

Nieuw Zeeuws Meisje (NZM) was een van de meest verfrissende projecten waar ik vorig jaar aan mee mocht werken. Nu vind ik het eigenlijk altijd wel leuk om contentmanagement en online profilering voor mijn rekening te nemen, maar dit evenement had iets speciaals, omdat het in korte tijd tot veel interactie met het publiek leidde. Daar krijg ik energie van.

Het project heeft een vervolg gekregen. Opdrachtgever JB Diesch (sinds 1892 bekend van de Echte Zeeuwse Boterbabbelaars) had namelijk nog veel meer plannen. In 2013 zou het merk Diesch een make-over krijgen, in de vorm van een nieuw design, een nieuwe website en nog belangrijker: nieuwe producten, waaronder chocoladerepen, gevuld met stukjes babbelaar. Inmiddels zijn die repen op de markt gebracht. Ze worden vanaf vandaag gepresenteerd in de pop-up store van Heleen van Royen aan de Warmoesstraat in Amsterdam. Is het niet buitengewoon? Doe ik eens een keer een project dat niets met bibliotheken te maken lijkt te hebben, duiken die boeken alsnog op. Dat verzin je gewoon niet!

De website is inmiddels ook gelanceerd. Nog niet alles is af (er wordt bijvoorbeeld nog hard gewerkt aan de webwinkel), maar de basis is er, met een design dat een stuk eigentijdser is dan het vorige. Dat zijn altijd mooie mijlpalen.

Ondertussen verneem ik uit Amsterdam dat er ook meer dan genoeg belangstelling is bij de opening van de tijdelijke winkel van Heleen. De nieuwe repen (en jazeker, die zijn nog lekker ook) doen het prima in de goodiebags die worden uitgedeeld. Ik vind het prachtig.

Daarom zingen ik vrolijk mee: "Anne-Marie.....jij bent de zonnnn in mijn le-he-ven!"

Gerelateerd:
Het verhaal van twee websites
Hoe Heleen van Royen boeken verkoopt

@

Foto: Anne van Riet/ IDA

Ben je geïnteresseerd in nieuws over boeken en heb je nog geen kennis gemaakt met de nieuwe website MustReads.nl? Wellicht is het dan tijd om dat nu alsnog te doen. Ik kwam de site twee weken geleden tegen op het blog van Wiebe de Jager en volg de bijdragen van Martijn Joosse sindsdien via RSS. Dat bevalt me prima. Martijn schrijft onderhoudend en trekt het thema boeken lekker breed. Als hij het volhoudt, in dit tempo, op deze manier, dan is er met recht sprake van een aanwinst. Zoveel interessante Nederlandstalige sites over dit onderwerp zijn er nu ook weer niet.

Pik in.

@

Onderschat nooit het ritmegevoel van een bibliothecaris!

Enige duiding (voor wat die waard is) van de Phineas en Ferb Wiki:

Ain't Got Rhythm is a song sung by Phineas Flynn and Sherman (aka "Swampy") from Love Händel. The song describes Swampy's reasons for not wanting to be a part of a Love Händel reunion concert, with Phineas eventually winning him over. This song was sung in the Tri-State Area Public Library in "Dude, We're Getting the Band Back Together." The song is also on the Phineas and Ferb Soundtrack and is one of the creators' favorites. In "Phineas and Ferb Musical Cliptastic Countdown", Ain't Got Rhythm was the 8th favorite song chosen by Phineas and Ferb fans. Ain't Got Rhythm is also one of the eight songs that was re-released in the Phineas and Ferb Karaoke Soundtrack.

@

Soms vervloek je als mens je eigen nieuwsgierigheid. Neem nu Curiosity – What's Inside the Cube? De lancering van dat experiment, zeven maanden geleden, was -gelukkig- aan mijn aandacht ontsnapt maar eergisteren kwam ik er alsnog mee in aanraking door het artikel Molyneux' Curiosity-experiment bijna voorbij, op Gamer.nl.

Omdat ik het werk van Peter Molyneux altijd wel interessant vind, besloot ik de bijbehorende app toch maar te downloaden en te verkennen. Na een half uur kon ik bevestigen dat The Verge gelijk had, toen het schreef dat 'het spel' zowel oersaai als verslavend is. Toch ging ik nog even door, met het wegtikken van duizenden blokjes. Waarom in godsnaam? Ik kan toch ook gewoon wachten tot anderen de klus hebben geklaard?

Het zal mijn nieuwsgierigheid wel zijn. Die beperkt zich niet tot verlangen naar het antwoord op de vraag wat er in de kubus verstopt zit, nee: ik wil ook weten of, en zoja hoe, je het proces kunt versnellen, of dat er per ongeluk toch niet meer is dan de app doet vermoeden. Daar lijkt het niet op. Ook daarom is het niet verkeerd dat team Molyneux heeft besloten het aantal lagen van de kubus te reduceren tot 50.

Curiosity slingerde me en passant ook terug naar 1997, toen Cube uitkwam, een film die bijna net zo merkwaardig is als deze app...en ook draait om -je raadt het nooit- een kubus (vol kubussen). Nu ik de trailer na al die jaren weer heb gezien, wil ik de film ook nog wel eens terugkijken. Leipe shit, die vierkanten.


@

Toegegeven: bij trendy woorden uit de wereld van de informatievoorziening denk je niet als eerste aan diva’s die inmiddels de zeventig zijn gepasseerd, maar met Barbra Streisand is iets bijzonders aan de hand. Zij is momenteel niet alleen in het nieuws omdat ze onlangs een concert in de Ziggo Dome binnen een kwartier wist uit te verkopen; de zangeres duikt ook regelmatig op in nieuwsberichten die hebben te maken met pogingen om bepaalde informatie te verdoezelen of uit de publiciteit te houden, met het tegenovergestelde als resultaat.

Dat fenomeen staat bekend als het Streisandeffect, een verwijzing naar een rechtszaak die Streisand in 2003 begon, om via de rechter af te dwingen dat een website een gepubliceerde luchtfoto van haar huis in Malibu zou verwijderen. Toen de media aandacht aan die zaak besteedden wilde iedereen de foto zien, waarna het plaatje zich razendsnel verspreidde over het web. Er was geen houden meer aan. Voordat de kwestie in het nieuws kwam was de foto in totaal 6 keer bekeken, een maand later 420.000 keer.

Het Streisandeffect wordt nog vaak genoemd in nieuwsberichten. Eind maart was er bijvoorbeeld de kwestie rondom het Zweedse woord ‘ogooglebar’ (ongooglebaar). Google wilde dat de Zweedse Taalunie het woord niet zou opnemen in een lijst met nieuwe woorden, met als gevolg dat alle media erover schreven en het woord een eigen lemma op Wikipedia kreeg. Begin april was er de zaak rondom het artikel over het Militair zendstation van Pierre-sur-Haute, op de Franstalige Wikipedia. De Franse inlichtingendienst DCRI vond dat dit artikel geheime informatie bevatte en dwong een vrijwilliger van Wikipedia Frankrijk tot verwijdering van het artikel. Het resultaat laat zich raden: het artikel is teruggezet en inmiddels wereldberoemd. Op Wikipedia is het lemma nu in vele talen beschikbaar.

Ziehier het Streisandeffect, tien jaar na dato: nog net zo relevant als de bejaarde diva zelf.

Gerelateerd:
#IPLINGO: MOOC

@

Deze bijdrage verscheen eerder in InformatieProfessional 4, 2013

We fotograferen wat af met z'n allen. Alleen al naar Facebook worden er dagelijks 300 miljoen afbeeldingen geüpload. Dat is onvoorstelbaar veel. Maar hoeveel van die foto's zou probleemloos hergebruikt mogen worden? Ik vrees dat het maar een fractie is.

Doodzonde. Er zijn genoeg websites die de gemeenschap gratis dienen en zulke foto's goed kunnen gebruiken. Wikipedia bijvoorbeeld. Daar ontbreekt nog steeds veel informatie, ook in de vorm van foto's. Kijk maar eens naar artikelen als 'Commodore 900', LSD, of 'Obligatie'. Het probleem is dat veel mensen geen weet van hebben van dat 'informatieprobleem', of niet weten hoe ze foto's kunnen toevoegen aan de site, laat staan welke. Op dat gebied is er nog een wereld te winnen.

Dat besefte men ook bij Wikimedia Commons, het project dat het mediabeheer verzorgt voor websites als Wikipedia en Wikibooks. In een poging de drempels voor het toevoegen van rechtenvrije afbeeldingen te verlagen, werden er onlangs apps voor Android en iOS gelanceerd. Met die app kun je, na het aanmaken van een account, onmiddellijk aan de slag. Een foto van je avondmaal voegt uiteraard niet veel toe, maar plaatjes van monumenten, voorwerpen of gebeurtenissen (om maar eens wat te noemen) zijn van harte welkom.

De app werkt heel eenvoudig. Als je bent aangemeld met je account maak je een foto of kies je er een (of meerdere) uit een bestaand album op je telefoon. Vervolgens kies je een passende titel en voeg je een korte beschrijving toe. Daarna hoef je alleen nog op de knop 'uploaden' te klikken. Eitje!

Inspiratie voor bruikbaar beeldmateriaal  kun je krijgen op de pagina Picture Requests. Daar vind je expliciete verzoeken voor afbeeldingen. Met je vragen over Wikimedia Commons kun je terecht in de FAQ of in het gebruikersportaal.

Er is eigenlijk geen enkele reden om hier niet mee aan de slag te gaan, toch?

Gerelateerd:
 Je foto's een cc-licentie geven
Fotografeer een Vlissings Rijksmonument (en win...)
Handig: een zoekmachine voor foto's zonder copyright

@

Je bent de perfecte ouwe lul geworden als je jezelf afvraagt waarom zoveel jonge mensen ingedut lijken te zijn.

Het zit allemaal in je hoofd.

Kan best wezen. Ik draai GYBE.


@

Ik mag graag artikelen lezen over 'platte organisaties' (organisaties met weinig of geen managementlagen tussen de werknemers en de managers) maar kan niet beweren dat ik veel van die organisaties ken. Ik kwam zo'n structuur eigenlijk alleen tegen bij bedrijven met minder dan tien medewerkers. De hiërarchische organisatiestructuur domineert nog altijd.

Dat betekent niet dat een platte organisatie niet mogelijk is. Neem nu VALVe, een bedrijf dat bekend -en rijk- werd door games als Half Life en Counter-Strike. Dat bedrijf heeft niet alleen een zeer platte organisatie; de 400 medewerkers hebben ook extreem veel (werk-) vrijheid. Dat blijkt uit een handboek voor nieuwe medewerkers (PDF), dat vorig jaar 'gelekt' werd. Wat een fascinerend boekje is dat zeg!

Welcome to Flatland
Hierarchy is great for maintaining predictability and repeatability. It simplifies planning and makes it easier to control a large group of people from the top down, which is why military organizations rely on it so heavily. But when you’re an entertainment company that’s spent the last decade going out of its way to recruit the most intelligent, innovative, talented people on Earth, telling them to sit at a desk and do what they’re told obliterates 99 percent of their value. We want innovators, and that means maintaining an environment where they’ll flourish.That’s why Valve is flat. It’s our shorthand way of saying that we don’t have any management, and nobody “reports to” anybody else. We do have a founder/president, but even he isn’t your manager. This company is yours to steer—toward opportunities and away from risks. You have the power to green-light projects. You have the power to ship products.

Het boekje legt nieuwe medewerkers uit hoe zij waardevol kunnen zijn voor de klant (want bij VALVe draait het daar écht om). Dat komt vooral neer op kiezen voor werkzaamheden waar je goed in bent en die daadwerkelijk iets toevoegen. Je zou verwachten dat zo'n aanpak al snel leidt tot chaos binnen de (flexibele) teams, maar dat valt mee. Lees Valve: How I Got Here, What It’s Like, and What I’m Doing, van Michael Abrash maar eens, of het twee jaar oude artikel van Forbes, Valve And Steam Worth Billions. Dat is toch superfascinerend?

Ik heb het handboek in ieder geval even gedownload. Ik ga het ongetwijfeld nog regelmatig als voorbeeld gebruiken. Dat zo'n organisatie niet overal gerealiseerd kan worden mag de pret niet drukken. Van kadertjes met titels als 'waarom heeft je bureau wielen?' gaat iedereen toch glimlachen?

Gerelateerd:
Gelezen: Aan de slag met het nieuwe werken
Waarom je op het werk niet kunt werken
Over raamambtenaren en grijs verzuim
Werken zonder regels

@

Attendering: Flat is the new up: Why are companies using organizational structures that are thousands of years old?

De case/het artikel How to become internet famous for $68, van Kevin Ashton, verdient het om gelezen te worden. In het artikel beschrijft Ashton hoe hij de fictieve persoon Santiago Swallow creëerde en in mum van tijd transformeerde tot een 'grote internetmeneer', met tienduizenden volgers op Twitter, een eigen website, een eigen lemma op Wikipedia, enzovoort.

Wat is het toch makkelijk om de kluit te belazeren. Er zijn talloze tools voorhanden die je op weg helpen en veel mensen nemen (aanvankelijk) niet de moeite om feiten, of iemands antecedenten, te verifiëren. Let wel: Ashton regelde Swallow in twee uur tijd, voor 68 dollar. Wat hij zegt: "Santiago Swallow may be one of the most famous people no one has heard of".

Gerelateerd:
Te lui om feiten te checken

@

Uit het Geheugen van Nederland (en de Liederenbank van het Meertens Instituut). Zou dat wel lekker weggezongen hebben? "Ach meisjes was die tijd een dag waarop g' uw liefje wel eens pakken mag"?

Beter drinken we ons vet aan propjes.

@

Het zat erin. Op voorhand doken er al veel artikelen over de gevolgen voor onze privacy op, maar nu de eerste particulieren met de Googlebril aan de slag zijn gegaan is het hek van de dam. 'Word lid van het verzet!' roept Geekswipe. 'Komst Google Glass moet ons meer zorgen baren', stelt Thomas van der Guy in Trouw.

Het is niet zo dat ik het oneens ben met de strekking van alle artikelen. Glass moet ons inderdaad zorgen baren. Onze privacy zal nog verder onder druk komen te staan. Maar verbieden? Dat vind ik een slecht idee. Ik vind namelijk ook dat burgers het recht zouden moeten hebben 'terug te filmen'. Als overheden en bedrijven ons 24/7 mogen observeren en en de beelden en andere data ook mogen opslaan, hergebruiken en combineren, dan zou dat andersom ook geen probleem moeten zijn. Jon Evans verwoordde dat gisteren uitstekend op TechCrunch, in de bijdrage OK Glass, RIP Privacy: The Democratization Of Surveillance:

A lot of people (just read the comments on my last Google Glass post) are seriously squicked by the possibility of individual video surveillance, but are essentially OK with being watched by governments or corporations. I think that is an extremely wrong and dangerous attitude, because I believe one-way transparency will inevitably breed corruption and abuse.

I am not in favor of the death of personal privacy in public spaces. I just think it’s inevitable. Soon enough cameras and surveillance software will be ubiquitous. There are already terrified voices, eg Farhad Manjoo’s, crying for “installing surveillance cameras everywhere” on the eyebrow-raising grounds that “we’re already being watched—just not systematically”.

And that’s why–despite its potentially undesirable social side effects–I’m a cheerleader for Google Glass and its ilk. If transparency will be forced on us, then it needs to be two-way transparency. It’s a given that the strong and rich will be able to watch the weak and poor; we need to ensure that the converse is possible as well. We need to democratize surveillance, and Google Glass is the first of a new kind of tool which can help us do just that.

Als de cameramaatschappij dan toch onvermijdelijk is (en dat is 'ie), dan moeten we toezicht inderdaad democratiseren. In die zin hebben Google Glass en andere opnamegadgets ook de potentie van hulpmiddel. Daarom zie ik het apparaatje eerder als een kans dan als een bedreiging. Maar ook vanuit dat perspectief kun je nog vele kanttekeningen bij het project plaatsen. Ik begrijp bijvoorbeeld best dat Google de eerste groep gebruikers verbiedt de bril uit te lenen of door te verkopen (op straffe van deactivatie), maar ik zou het zeer kwalijk vinden als dit soort gadgets in de toekomst altijd persoonsgebonden zijn en op afstand in- of uitgeschakeld kunnen worden door de leveranciers. Dat is meer dan een 'vendor lock-in', dat raakt pas écht aan onze rechten. Als we niet opletten mogen we straks met geen enkel apparaat (of software en content) meer doen wat we zelf willen. Check al die berichten over eboeken die je niet mag doorverkopen, of over mobieltjes die je niet meer mag unlocken.

Dergelijke ontwikkelingen baren me meer zorgen.

Gerelateerd:
The world is watching: de opmars van technologie in sieraden en accessoires
Is de smartphone van 2014 een bril?
De bewakers bewaakt: de opkomst van de Sousveillancecultuur
Cop Recorder: een app om de politie mee in de gaten te houden

@

Afbeelding: Mali op Flickr